Çubuk kepçe kulak ameliyatı düşünen her dört hastadan biri, muayenede aynı pratik soruyu sorar: "Ben gözlük kullanıyorum, ne olacak?" Sorunun bu kadar sık gelmesi doğaldır; çünkü otoplastinin bütün sahnesi kulak arkasıdır ve kulak arkası, gözlüklü bir insanın hayatında işlek bir caddedir. Gözlük sapı orada durur, güneş gözlüğü oraya asılır, kulak üstü kulaklık oraya oturur, maske lastiği oradan geçer. Yıldırım Beyazıt'tan, Atatürk Mahallesi'nden yazan gözlüklü okuyucularımız için bu yazıyı, o işlek caddenin ameliyat dönemindeki trafik düzenine ayırdık: Ne zaman kapalı, ne zaman tek şerit, ne zaman tamamen açık?

Önce rahatlatıcı özet: Gözlük kullanmak otoplastiye engel değildir; milyonlarca gözlüklü insan bu ameliyatı sorunsuz geçirmiştir. Mesele yalnızca birkaç haftalık bir düzenleme meselesidir ve bu düzenlemenin denenmiş, pratik çözümleri vardır. Yazının sonunda elinizde gün gün bir gözlük takvimi olacak; sürprizsiz, net, uygulanabilir.

Yazının planı da şöyle: Önce işlemin kendisini kısaca tanıyacağız (kesi neden tam gözlük sapının güzergâhında), sonra gözlük-güneş gözlüğü-kulaklık-maske dörtlüsünün dönem dönem kurallarını koyacağız, iyileşme ve fiyat çerçevesiyle kapatacağız. Çubuk'tan Ümitköy'e yol notu da hazır: Esenboğa çevre yolu üzerinden araçla yaklaşık 35-40 dakika; muayene ve kontroller tek güne toplanabilir.

Bir de şu yaygın yanılgıyı baştan düzeltelim: "Gözlük kepçe kulak yapar" ya da "gözlük ameliyat sonucunu bozar" inanışlarının ikisi de yanlıştır. Kepçelik doğumsal bir kıkırdak özelliğidir; gözlük sapı ne kepçelik yapar ne de doğru kullanıldığında, serbest döneme geçmiş bir kulağın şeklini bozar. Kalıcı dikişlerle kurulan yeni şekil, gündelik temaslara dayanıklıdır; korunmak istediği tek dönem, dikişlerin dokuya oturduğu ilk haftalardır. Yani gözlük takvimimizin tamamı geçici bir nezaket dönemidir, ömürlük bir kısıtlama değil.

Çubuk Kepçe Kulak Estetiği

Çubuk kepçe kulak estetiği işlemini tanıyalım ki gözlük meselesinin nedeni anlaşılsın: Kepçe kulak, kulak kıvrımının (antiheliks) yeterince katlanmaması ya da kulak çanağının (konka) fazla derin olmasıyla oluşur. Düzeltme, kulak arkasındaki doğal oluğa gizlenen bir kesiyle yapılır; kıkırdak kalıcı dikişlerle yeniden şekillendirilir, kulak doğal açısına yatırılır. Süre bir-iki saat, işlem çoğunlukla günübirlik; iz, kulak arkasında ve önden görünmez. İşte bütün gözlük sorusu da buradan doğar: Kesi ve taze iyileşme hattı, gözlük sapının oturduğu güzergâhın tam üzerindedir.

Dönem dönem gözlük takvimi şöyle işler. Bandaj dönemi (ilk günler): Gözlük sapı bandajın üzerine oturur; hafif çerçeveli gözlükler kısa süreli kullanımda genellikle sorun çıkarmaz ama uzun süreli takmak baskı yapabilir. Bu dönemin pratik çözümleri bellidir: Varsa lens kullanımına geçici dönüş, ekran işleri için büyük punto ayarı, evde gözlüksüz idare edilebilen işlerin öne alınması. Gözlüksüz yapamayan hastalar için sapın bandaja değil tepeye yük bindirdiği düzenlemeler (sap ucuna silikon yastıkçık, gözlüğü hafif yukarı oturtma) muayenede bizzat gösterilir.

Gece bandı dönemi (birkaç hafta): Gündüzleri kulak açıktır ve gözlük, nazik olmak şartıyla gündelik kullanıma döner. Kural tektir: Sap, kulak arkasına bastırmamalı, asılmamalı, gözlük baştan tek elle değil iki elle takılıp çıkarılmalıdır; tek elle çıkarılan gözlük kulağı kaldıraç gibi büker ki taze dönemin istemediği tek hareket budur. Ağır çerçeveleri bu dönemde dinlendirip hafif çerçeveyle devam etmek, konforu belirgin artırır.

Serbest dönem: Birkaç hafta sonunda, kontrol muayenesindeki onayla, gözlük hayatı tamamen normale döner; ağır çerçeve, güneş gözlüğü, yakalıktan asma alışkanlığı... Hepsi serbesttir. Üstelik çoğu gözlüklü hastamız ameliyat sonrası tatlı bir fark daha keşfeder: Doğal açısına yatırılmış kulakta gözlük sapı daha düzgün oturur; kepçe kulağın dışa ittiği sap artık şakağa paralel ilerler ve bazı hastaların yıllardır "gözlüğüm yamuk duruyor" sandığı şeyin aslında kulak açısı olduğu ortaya çıkar.

Çocuğu gözlüklü olan ailelere özel not: Okul çağında hem gözlük hem kepçe kulak taşıyan çocuklarda bu iki konu genellikle birbirine dolanır; gözlük zaten dikkat çekerken kulaklar ikinci bir yük olur. Otoplasti sonrası aileler sık sık aynı gözlemi paylaşır: "Gözlüğüyle barıştı." Kulak gündemi kapanınca gözlük, çocuğun kimliğinin sevimli bir parçasına dönüşür; sınıf fotoğraflarında saç artık kulakları örtmek için değil, istenildiği gibi taranır.

Güneş gözlüğü ve maske için de ek kurallar aynı mantıktadır: Güneş gözlüğünü tepeye ya da yakaya asmak ilk haftalarda daha güvenlidir; maske gerekiyorsa lastiği kulak arkasından geçen modeller yerine başın arkasında birleşen tokalı modeller (ya da lastiği uzatan aparatlar) ilk haftalarda tercih edilir. Küçük çözümler; ama gün içinde onlarca kez tekrarlanan hareketleri rahatlattıkları için etkileri büyüktür.

Çubuk Otoplasti

Çubuk otoplasti rehberinin ikinci gündelik başlığı kulaklıklardır; çünkü kulaklık artık gözlük kadar yaygın bir kulak arkası sakinidir. Takvim şöyle kurulur: Kulak üstü (over-ear) kulaklıklar, kulak kepçesini tamamen kavradığı için bandaj dönemi ve gece bandı döneminin ilk haftalarında dinlenmeye alınır; basıncı geniş alana yaydığından düşman değildir ama taze dönemde gereksiz temastır. Kulak içi (in-ear) modeller daha erken serbestleşir; kulak kanalına oturur, ameliyat sahasına dokunmaz. Çağrı merkezi çalışanları, oyun yayıncıları ve müzikle iç içe yaşayan gençler için geçiş düzeni muayenede kişiye göre planlanır; işine kulaklıkla giden hiçbir hastamız süreçte mesleğinden olmamıştır.

İşitme cihazı kullanan hastalar için de aynı başlık geçerlidir ve daha özenli planlanır: Kulak arkası tipi cihazlar, iyileşmenin ilk haftalarında kulak içi düzenlere ya da kullanım molalarına göre ayarlanır; cihazın tipi ve kullanım zorunluluğu muayenede değerlendirilir, takvim odyolojik ihtiyaca göre kurulur. İşitme cihazı, otoplastiye engel değildir; yalnızca takvime bir satır ekler.

İyileşmenin geri kalanı, gözlüklü gözlüksüz herkes için aynıdır: İlk günlerde tam zamanlı bandaj, ardından haftalarca yalnız gece takılan bant; basit ağrı kesicilerle yönetilen hafif sızı; birkaç günde işe-okula dönüş. Yüzde şişlik-morluk olmaz, dışarıdan bakan ameliyatı anlamaz. Temaslı sporlar ve kask bir-iki ayda, hekim onayıyla açılır. Dikişler çoğunlukla kendiliğinden erir; kontroller, bandaj ve gözlük düzeninizin denetlendiği kısa ziyaretlerdir ve aradaki sorular için fotoğraflı mesaj hattı açıktır.

Uyku düzenine de gözlüklü hastanın penceresinden kısaca değinelim: Kitap okuyarak uyuyanlar ilk haftalarda gözlüğü yatakta kullanırken aynı iki el kuralını uygular; gece bandının üzerine gözlük takmak mümkündür ve band, sapın basıncını yumuşatan doğal bir yastık görevi bile görür. Sırtüstü uyku teşvik edilir; yan dönüşlerde band kulağı korur, panik gerekmez.

Fiyat çerçevesi her yazımızdaki netlikle: Ücret; tek-çift kulak, işlem kapsamı ve anestezi tipine göre muayenede belirlenir, yazılı teklifle sunulur ve internette ilan edilmez; sağlık mevzuatı da zaten böyle ister. Teklifte anestezi, malzemeler ve kontroller yazar; ödeme planı aşamalandırılabilir. Telefonla rakam söyleyen yerlerin teklifinde neyin eksik olduğunu sormayı unutmayın; eksik kalem, sonradan bulunur.

Hekim seçiminde gözlüklü hastanın özel testi şudur: Muayenede gözlüğünüzü sorup takvimini sizinle kuran, sap düzenlemesini bizzat gösteren, kulaklık-maske-cihaz düzeninizi plana işleyen klinik; gündelik hayatınızı ciddiye alıyor demektir. Kulak kıkırdağı cerrahisi Kulak Burun Boğaz uzmanlığının ana sahasıdır; Op. Dr. Kemal Özcan, otoplastiyi bu gündelik ayrıntı titizliğiyle uygulamaktadır. Randevu: +90 545 178 9444; adres: Doğan Taşdelen Bulvarı No: 57, Ümitköy / Çankaya. Ön okuma: kepçe kulak ameliyatı ve otoplasti. Birkaç haftalık nazik bir gözlük diplomasisi; karşılığında, sapın düzgün oturduğu ve aynada artık hiç takılmadığınız kulaklar. Takas, fazlasıyla sizin lehinize.

Op. Dr. Kemal Özcan